60 jaar bevrijding
In 2005 viert Nederland haar 60-jarige bevrijding van de
Tweede Wereldoorlog. Rond Bevrijdingsdag 5 mei wordt daar veel
extra aandacht aan geschonken door de media, bibliotheken en
musea. Zo ook in Midden-Delfland. Het Museum Het Tramstation
houdt een tentoonstelling met de titel: 'Oorlog en
bevrijding' (23 april t/m 1 oktober 2005). In het voormalige
Kruisgebouw aan de BM Singel in Schipluiden wordt getoond
hoe Schipluiden en Den Hoorn haar eerste bevrijdingsfeesten
vierden in 1945. Deze tentoonstelling is te bekijken op 30 april
en 5 mei 2005 (en na afspraak). Bevrijdingsfeesten in 31
juli - 1 augustus 1945
|
| Kort na de bevrijding op 5 mei 1945 vierden de
inwoners van Schipluiden en Den Hoorn (met Sion en Abtswoude)
met elkaar deze gebeurtenis op bijzondere wijze. De Oranje
Comité's van Schipluiden en Den Hoorn organiseerden op dinsdag
31 juli en woensdag 1 augustus een groot aantal
activiteiten voor alle leeftijden. De feesten begonnen op 31
juli met dankdiensten in alle kerken, gevolgd door volks- en
kinderspelen. Op beide avonden werden er concerten gegeven door
muziekvereniging Sint
Caecilia en de koren uit de dorpen.
De meest spraakmakende activiteit werd op 1 augustus 1945
gehouden: De "GROOTE ALLEGORISCHE OPTOCHT`. |

Reclamewagen voor Nederland Herrijst.
|
's Ochtends om 9.00 uur vertrokken vanaf het
Raadhuis te Schipluiden 65 groepen, vooral paard en
wagens, die uiteenlopende thema´s uit beeldden. De tocht ging
eerst naar de Korpershoekse brug. Daar werd gekeerd en ging het
richting Hodenpijl en naar Den Hoorn, de Dijkshoornscheweg op.
Bij Stakenburg (het einde van de Dijkshoornscheweg) werd gekeerd
en ging de optocht de Woudscheweg op tot aan de boerderij van
Kleyweg. Zie
hier de samenstelling. Tijdens deze twee dagen kon men even een beetje
plezier maken, voor zover dat dan mogelijk was. De
levensomstandigheden waren nog erg moeilijk maar men wilde
duidelijk snel vooruit, zoals blijkt uit advertenties in het programmaboekje.
Veel artikelen waren nog 'op de bon'. Ook aan grondstoffen en
(bouw)materialen was nog gebrek, getuige de aanbevelingen als: 'Rijwielen,
Onderdeelen en Banden hopen wij U binnenkort te leveren. Het
contact met groote fabrikanten is reeds gevonden' en 'Nog
even wachten en wij kunnen U weder aan alles helpen' en 'Nu
doen we wat we kunnen en houden ons voor straks beleefd
aanbevolen! De advertentie van Goeijenbier uit Sion was er
een op rijm met de titel: Oorlog Tooneel: 'Hitler van
de baan, We beginnen weer van voor af aan, De tuinen zullen op
gaan fleuren, De groenten zal men streng gaan keuren....' |

Trouwstoet Prins Bernhard en Prinses Juliana
|
Nederland Herrijst - Gemeenschapsspel in de
Openlucht
Op het land van Van Adrichem te Hodenpijl (Schipluiden) werd
vijf maal het gemeenschapsspel 'Nederland Herrijst' opgevoerd op
5-9 augustus 1945. Een allegorisch spel met veel muziek,
zang en dans. Het programma geeft hierover de volgende
beschrijving: "Dit spel geeft uiting aan ons aller
dankbaarheid over onze herkregen vrijheid. Het verzinnebeeldt en
houdt daardoor in de belofte tot medewerking aan de opbouw van
een christelijk en gelukkig vaderland." |
Het Gemeenschapsspel bestond uit vier delen:
- Nederland herdenkt zijn doden.
- Nederland bouwt aan een nieuwe maatschappij.
- Nederland viert feest met zang, dans en spel.
- Nederland dankt voor de bevrijding allen, die daaraan
hebben meegewerkt.
Harmonie-Kapel Sint Caecilia en het Gemengd Koor (beide
o.l.v. C.L. van Beurden) begeleidden het spel. Samensteller
en leider Joop Koevoets beschrijft in de inleiding de
doelstelling van het spel: |

Enkele hoofdrolspelers waar onder De Hollandse
Maagd en Maria
|
|
"Nederland herrijst is geen toneelspel met een
bepaalde intrigue, doch een gemeenschapsspel geboren uit grote
dankbaarheid om onze bevrijding en de drang om mee te werken aan
de opbouw van een beter en schoner vaderland.
Een gemeenschapsspel, d.w.z. een spel waaraan ook de
toeschouwers medewerken, door liederen die gezongen worden, uit
volle borst mede te zingen. De toeschouwers moeten zich één
voelen met de spelers." |
De belangstelling was zo groot dat het spel
maar liefst vijf maal werd opgevoerd. De titels van de liederen
geven een indruk van de sfeer die tijdens het spel moet hebben
geheerst:
- Wilhelmus
- Wilt heden nu treden
- Het lied van den arbeid
- Naar Zee
- De oogst
- Mijn Nederland
- O reinste der schepselen
De rolbezetting noemt onder andere: Eerste Heraut, Thomas
Vaer, Pieternel, Willem van Oranje, De Hollandse Maagd,
Mei-Koningin en Maria. Daarnaast deden er veel dansers en
danseressen mee zoals een foto van de repetitie laat zien. Een
opvallende advertentie in het programmaboekje van 'Nederland
Herrijst' roept iedereen op het dorp Oude Tonge (op oost Flakkee)
te helpen met de wederopbouw na de evacuatie en inundatie van
dit dorp: 'Levert U de bouwstenen'. Oude Tonge schonk
Schipluiden later een glas-in-lood
raam dat nog steeds in het Raadhuis aanwezig is. |
| Bron: Met dank voor de
beschikbaarstelling van de oude foto's: fam. van Leeuwen, J.A.G. v.d. Stap, fam.
Vreugdenhil, Museum Het Tramstation. |
|